Hotline 0961.05.7979
Tin tức thị trường

Quốc hội thông qua 3 luật sửa đổi về đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản: đặt cọc tối đa 5%, bảng giá đất mới từ 2028

Sáng 21/11/2026 Quốc hội thông qua Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh BĐS sửa đổi, hiệu lực 1/7/2027: đặt cọc tối đa 5%, bảng giá đất mới từ 2028.

Quốc hội thông qua 3 luật sửa đổi về đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản: đặt cọc tối đa 5%, bảng giá đất mới từ 2028

Sáng 21/11/2026, ngày làm việc cuối của Kỳ họp thứ 2 Quốc hội khoá XVI, ba luật xương sống của thị trường nhà đất được thông qua cùng lúc: Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Cả ba cùng có hiệu lực từ 1/7/2027, nhưng bảng giá đất theo cơ chế mới lùi tới 1/1/2028. Với người đang chuẩn bị mua nhà, mua đất hay làm sổ ở Hà Nội và các tỉnh phía Bắc, đây là bộ khung pháp lý sẽ chi phối giao dịch trong nhiều năm tới, nên cần nắm sớm những mốc và con số chính.

Ba luật được thông qua trong một buổi sáng

Theo Bnews (TTXVN) và tạp chí Thị trường Tài chính Tiền tệ, kết quả biểu quyết và quy mô từng luật như sau:

  • Luật Đất đai (sửa đổi): 466/479 đại biểu tán thành; 13 chương, 112 điều; thay thế Luật Đất đai 2024. Hiệu lực 1/7/2027, trừ một số điều khoản chuyển tiếp.
  • Luật Nhà ở (sửa đổi): 467/485 đại biểu có mặt tán thành; 13 chương, 129 điều; dự thảo nhận 462 ý kiến góp ý của đại biểu.
  • Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi): 471/479 đại biểu tán thành; 10 chương, 63 điều, giảm 20 điều so với luật năm 2023.

Điểm chung: ba luật được rà soát để khớp nhau và khớp mô hình chính quyền hai cấp, nhiều việc chuyển về UBND cấp tỉnh và cấp xã.

Luật Kinh doanh bất động sản: tiền của người mua được rào kỹ hơn

Phần tác động trực tiếp nhất tới người mua nhà dự án nằm ở luật này. Theo Bnews và Thị trường Tài chính Tiền tệ, luật quy định:

  • Đặt cọc tối đa 5% giá bán hoặc giá thuê mua, và chỉ được thu khi bất động sản đã đủ điều kiện đưa vào kinh doanh. Thoả thuận đặt cọc phải ghi rõ giá và khoản cọc được tính vào lần thanh toán đầu.
  • Lần thanh toán đầu không quá 30% giá trị hợp đồng (gồm cả tiền cọc). Trước khi bàn giao, tổng tiền thu không quá 70%; nếu bên bán là tổ chức kinh tế có vốn nước ngoài thuộc diện quy định thì không quá 50%. Trước khi người mua được cấp giấy chứng nhận, tổng thu không quá 95%.
  • Chủ đầu tư phải nhận tiền qua tài khoản ngân hàng trong nước; hợp đồng phải ghi đúng giá giao dịch thực tế.
  • Trước khi bán phải công khai thông tin pháp lý (đất đai, quy hoạch, xây dựng, thế chấp, tranh chấp, hợp đồng mẫu) trên Hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường bất động sản; bất động sản và chứng chỉ môi giới có mã định danh điện tử.
  • Vốn chủ sở hữu tối thiểu 20% tổng vốn đầu tư với dự án dưới 20 ha, 15% từ 20 ha; sau bàn giao, chủ đầu tư phải nộp hồ sơ cấp sổ cho người mua trong 50 ngày.

Luật Đất đai: bảng giá đất mới lùi tới 2028, mở rộng cấp sổ

  • Giá đất: bảng giá đất và hệ số điều chỉnh theo cơ chế mới áp dụng từ 1/1/2028. Từ nay tới hết 31/12/2027, các quy định giá đất của Luật Đất đai 2024 và Nghị quyết 254/2025/QH15 tiếp tục được dùng. Hà Nội Mới cho biết bảng giá đất sẽ theo chu kỳ 3 năm thay vì điều chỉnh hằng năm.
  • Cấp sổ đỏ: mở rộng xét cấp cho hộ gia đình, cá nhân nhận chuyển nhượng trước 1/8/2024 nhưng chưa hoàn tất thủ tục. Theo VnExpress, đất lấn chiếm hoặc không giấy tờ dùng trước 1/7/2014 được xét cấp nếu phù hợp quy hoạch.
  • Thu hồi đất: người có đất ở bị thu hồi được hoán đổi sang đất khác của mình trong cùng xã; phương án bồi thường phải dự kiến hỗ trợ sinh kế ít nhất 3 năm; chỉ cưỡng chế khi đã bố trí nơi ở mới hoặc chỗ ở tạm; chậm chi trả thì dân được tính thêm lãi (VnExpress, VTV).
  • Dự án chậm: thay vì thu hồi đất, Nhà nước thu tiền sử dụng đất tăng thêm trên phần diện tích không triển khai.
  • Công chứng: Chính phủ quy định loại hợp đồng về đất phải công chứng; phần sửa Luật Công chứng có hiệu lực sớm hơn, từ 1/1/2027.

Luật Nhà ở: nhà ở xã hội bán lại đúng đối tượng, siết quản lý chung cư

  • Nhà ở xã hội: sau 5 năm được bán, cho thuê mua, cho thuê nhưng chỉ bán lại cho đúng đối tượng; giá do các bên thoả thuận, không phải nộp tiền sử dụng đất.
  • Quỹ đất trong dự án thương mại: UBND cấp tỉnh quyết định việc chủ đầu tư phải dành một phần đất ở làm nhà cho thuê hoặc nhà ở xã hội; Chính phủ quy định quy mô và tỷ lệ.
  • Nhà cho thuê: có chương riêng, gồm nhà Nhà nước tạo lập từ quỹ nhà ở địa phương và nhà đầu tư bằng vốn ngoài Nhà nước; bổ sung Quỹ nhà ở.
  • Chung cư: bổ sung cơ chế giám sát ban quản trị; quy định rõ trách nhiệm bàn giao kinh phí bảo trì và cơ chế cưỡng chế bàn giao.

Người mua nhà nên lưu ý gì

  1. Còn hơn 7 tháng luật cũ vẫn áp dụng. Giao dịch tới 30/6/2027 theo Luật Đất đai 2024, Luật Nhà ở 2023, Luật Kinh doanh bất động sản 2023. Đừng tin lời tư vấn "luật mới cho phép" khi nghị định hướng dẫn chưa có.
  2. Tiền đất tính theo bảng giá hiện hành tới hết 2027. Ai định chuyển mục đích, hợp thức hoá đất nên tính theo bảng giá đất Hà Nội 2026 đang dùng; mốc 1/1/2028 bảng giá theo cơ chế mới mới bắt đầu, chưa ai biết cao hay thấp hơn.
  3. Đất mua giấy tay trước 1/8/2024: gom hồ sơ sớm. Hợp đồng viết tay, biên nhận tiền, giấy tờ nguồn gốc, xác nhận sử dụng ổn định của xã. Hồ sơ đủ sẽ đi trước khi luật có hiệu lực.
  4. Mua nhà dự án: soi năm thứ. Thông tin pháp lý đã công khai chưa; dự án đủ điều kiện mở bán (xong móng với chung cư) chưa; cọc có quá 5% không; tiền có vào tài khoản ngân hàng của chủ đầu tư không; hợp đồng có ghi đúng giá thực không. Thiếu một, chưa ký.
  5. Nhà ở xã hội: tính kỳ 5 năm. Sau 5 năm chỉ bán lại cho người đúng đối tượng, nên đây là nhà để ở lâu dài. Người nộp hồ sơ hai đợt tháng 12/2026 tại Hà Nội cần đọc kỹ điểm này.
  6. Chung cư thứ cấp: hỏi kinh phí bảo trì. Ban quản trị đã nhận bàn giao 2% kinh phí bảo trì chưa, có tranh chấp với chủ đầu tư không. Luật mới có cơ chế cưỡng chế bàn giao, nhưng toà đang kẹt thì vẫn kẹt tới khi có hướng dẫn.

Tóm lại: ba luật mới không làm giá nhà rẻ ngay, nhưng vẽ lại luật chơi theo hướng người mua được xem thông tin trước, trả tiền theo tiến độ và có đường làm sổ rõ hơn. Từ nay tới 1/7/2027 là lúc đọc kỹ hợp đồng theo luật hiện hành, không phải lúc "chờ luật mới" rồi bỏ qua pháp lý.

Nguồn tham khảo

Bài liên quan